27 november 2016

Concept ontwerp Van Zijstweg is klaar

Er is het afgelopen jaar hard gewerkt door gemeente, ontwerpbureau en comité aan het nieuwe ontwerp Van Zijstweg. Het Functioneel Ontwerp (FO) voor de ‘nieuwe’ Van Zijstweg is klaar en vrijgegeven voor consultatie. Afgelopen week is hierover door de gemeente een wijkbericht verspreid. Het concept ontwerp is te vinden op de website van de gemeente: www.utrecht.nl/busbaandichterswijk. Het ligt ook ter inzage op het Stadskantoor (5e verdieping) en het Wijkbureau Zuidwest, Al-Masoedilaan 188. Op woensdag 7 december organiseert de gemeente een inloopavond (17.00-20.00 uur, zaal V32 Stadskantoor, 6e verdieping). Tot en met 30 december kunnen zienswijzen worden ingediend. Na verwerking hiervan wordt het ontwerp ter vaststelling aangeboden aan de Gemeenteraad.

We hebben veel bereikt! 

Wij denken dat er in grote lijnen een goed ontwerp ligt:

Hiermee is een groot deel van de Nota van Uitgangspunten zoals die eerder gezamenlijk was opgesteld door gemeente en comité en door B&W vastgesteld, gerealiseerd. Daar kunnen we trots op zijn!

Daarnaast zijn er vanuit de buurt suggesties gedaan om de Veilinghavenkade geheel of gedeeltelijk voor auto’s af te sluiten ten behoeve van de veiligheid van fietsers, het verminderen van de parkeeroverlast, minder sluipverkeer en minder opstoppingen. Dit wordt meegenomen in de consultatieronde. Graag moedigen we iedereen aan zijn of haar mening hierover te laten horen.

Einde co-creatie

Het totale ontwerpproces bestaat uit twee delen: het functioneel ontwerp (FO) en, na verwerking van de ingebrachte zienswijzen, het voorlopig ontwerp (VO). Inzet en opdracht van de gemeenteraad was om het hele proces - FO en VO - gezamenlijk als co-creatie van comité en gemeente te doorlopen. Dat is niet gelukt. Vlak voor de afronding van het FO heeft de gemeente voortijdig en eenzijdig de co-creatie beeindigd, of in de woorden van de gemeente “afgerond”. Argumenten waren dat er inhoudelijk voldoende was bereikt, de samenwerking moeizaam verliep en daarin geen verbetering werd verwacht, er een aantal onoverbrugbare verschillen van inzicht m.b.t. het ontwerp lagen, de co-creatie tot vertraging leidde en het tijd was voor bestuurlijke besluitvorming en consultatie van de andere stakeholders. 

Het comité kan zich niet vinden in deze argumenten:

Moeizame samenwerking

Het klopt dat de samenwerking moeizaam verliep. Dat begon toen halverwege 2015 er een nieuw team van de kant van de gemeente aantrad, dat als eerste daad de concept-samenwerkingsovereenkomst (SOK) die met het vorige gemeente-team was opgesteld, naar de prullebak verwees. Die samenwerkingsovereenkomst was nog niet getekend. Daar hadden wij ook niet veel druk achter gezet omdat wij er op vertrouwden dat de gemaakte afspraken over de invulling van gedeeld opdrachtgeverschap en gelijkwaardigheid in de co-creatie door beide partijen gedragen werden; we hadden er immers maanden samen over gesproken. Dit bleek niet zo te zijn. Dat heeft tot vertraging en frustratie geleid en resulteerde in de aanstelling van een externe procesbegeleider begin 2016.  Daarna is het een periode goed gegaan, maar onder druk van de tijd zagen we in de laatste ontwerpfase de rol van het comité weer steeds meer afglijden van ‘mede-opdrachtgever’ naar ‘te informeren partij’. Dat leverde opnieuw frustratie en vertraging op, omdat daardoor inhoudelijke discussies niet of niet tijdig werden gevoerd.

Zoals aangegeven is inmiddels het FO door de gemeente vrijgegeven voor het indienen van zienswijzen door middel van de publicatie van het integraal programma van eisen (IPvE). In het IPvE staat onder andere beschreven waar de gemeente en het comité verschillen van inzicht over het ontwerp van de (nieuwe) Van Zijstweg. De woordkeuze in de beschrijving van de verschillen vindt het comité niet altijd even gelukkig, maar in essentie staan alle verschillen van inzicht er in. We zullen nog een brief naar de gemeenteraad schrijven waarin we de verschillen en onze visie nader toelichten.

Wij gaan door

Wij zijn blij met de bereikte resultaten voor onze buurt. Maar we hebben een nare smaak overgehouden aan de manier waarop de gemeente het comité, tegen de afspraken in en vlak voor afronding van het FO, heeft uitgerangeerd. In onze visie is dat onbehoorlijk gedrag. Wat betreft het comité wordt de co-creatie voortgezet. We hebben verschillende gemeenteraadsleden benaderd, er zijn vragen over aan de wethouder gesteld en we hebben een gesprek met de wethouder gehad.  Dat heeft vooralsnog niet tot een oplossing geleid. Vraag is ook of dat gaat gebeuren. In welke vorm dan ook: als kritische buurtbewoners zullen we het proces samen met jullie blijven volgen.

Naast de perikelen rondom de co-creatie loopt er nog een bezwaar (van individuele bewoners gesteund door het comité) tegen de extra inrit voor de nieuwe megabioscoop. In de vergunning staat niet opgenomen dat deze tijdelijk is (tot de aanleg van de nieuwe Van Zijstweg), waardoor de inrit de doorstroming/veiligheid van de weg en de leefbaarheid van de omgeving voor langere tijd nadelig kan beïnvloeden.

We willen alle buurtbewoners en andere stakeholders bedanken voor hun ideeën en steun in de afgelopen jaren!  We willen ook Tim Adema, onze adviseur, bedanken voor zijn steun en betrokkenheid. Zoals gezegd gaan we door: mail ons je mening of ideeën via vanzijstweg@hotmail.nl.

Buurt verzet zich met succes tegen zesbaans Van Zijstweg

Februari 2016: bewoners en gemeente werken samen aan nieuw ontwerp Van Zijstweg

In 2003 hoorden we dat er plannen waren om van de Van Zijstweg een 6-baans weg te maken. Nadat de gemeente aanvankelijk in 2006, na protesten en inspraakavonden, de bewoners had verzekerd dat de Van Zijstweg toch 2x1 autobanen zou blijven plus HOV busbaan, bleek in 2011 dat de plannen weer veranderd waren. In plaats van de huidige twee-baans autoweg moesten er vier autostroken en twee busstroken komen. Dat zou direct ten koste gaan van de leefbaarheid van de buurt. Bovendien zouden de oude hovenierswoning en de naastgelegen groenstrook het veld moeten ruimen om plaats te maken voor asfalt. Reden voor ons, bewoners van Parkhaven en Van Vlissingenkade, om ons te organiseren. Het Comité Van Zijstweg was geboren.

Sinds 2011 hebben we actie gevoerd tegen verbreding van de Van Zijstweg naar een zesbaans weg. Met succes. Het tij lijkt gekeerd!

Op 4 Februari 2014 sprak een meerderheid van de Gemeenteraad zich ervoor uit om de Van Zijstweg 2 x 1 te houden (plus HOV-baan). In diezelfde vergadering koos de Gemeenteraad voor een participatietraject met bewoners in de vorm van een co-creatie om de inrichting van de nieuwe weg vorm te geven.

Dit succes was mede te danken aan een grote email actie van buurtbewoners naar raadsleden onder het mottoHou de Van Zijstweg 2x1!. Eerder hadden we al heel veel brieven naar raadsleden geschreven, regelmatig met raadsleden gepraat, de wethouder aan zijn jasje getrokken, ingesproken op Raadsinformatie avonden, buurtbijeenkomsten georganiseerd, met de Rabobank en de Jaarbeurs gesproken, informatie proberen te achterhalen via WOB-verzoeken en, last but not least, al een jaar zonder succes met gemeente ambtenaren om de tafel gezeten in een zgn. ‘variantenstudie’. En natuurlijk hadden we, na raadpleging van de buurt, al in december 2011 ons eigen visiestuk opgesteld waarin we onze bezwaren formuleerden en stelden dat het anders en beter kon!

In diezelfde raadsvergadering werd de bewoners onafhankelijke ondersteuning toegezegd bij het zoeken naar oplossingen voor de herinrichting van de Van Zijstweg. Die hebben we gevonden in de persoon van Tim Adema van Bureau Roelofs Ontwerp en Advies BV.

We werken nu samen met de gemeente in een co-creatie aan een goed ontwerp voor de Van Zijstweg. Uitgangspunt daarbij is een weg met 2x1 autostroken, een HOV baan met 2 stroken en behoud van de huidige Mandelabrug, de hovenierswoningwoning en zoveel mogelijk groen.

De uitgangspunten voor het ontwerp liggen vast in een Nota van Uitgangspunten. Deze hebben we samen met de gemeente opgesteld. Medio 2015 is deze door het College van B&W vastgesteld.

Op 13 oktober 2015 waren we zo ver dat we de Nota van Uitgangspunten konden presenteren op een buurtbijeenkomst.

De belangrijkste punten voor onze buurt zijn:

Samen met de Gemeente hebben we de ‘uitvraag’ voor een ontwerpbureau opgesteld. Op basis daarvan hebben we na gesprekken met verschillende bureaus ontwerpbureau B+B geselecteerd om het ontwerp te maken. Begin 2016 zijn we van start gegaan met de eerste ontwerpsessies.

Wil je op de hoogte blijven? Meld je dan rechtsboven aan op deze pagina. Of wil je het Comité Van Zijstweg komen versterken? Mail ons: vanzijstweg@hotmail.nl.

Geschiedenis van het gebied

De Van Zijstweg heette vroeger Klein Lijnpad. Lange tijd was het een weg waar tuinders en boeren aan woonden, hun bedrijven hadden en voedsel voor de stad verbouwden. Ongeveer 110 jaar geleden werden het Merwedekanaal, de Veilinghaven en de Koehaven gegraven en werden de meeste tuinders uitgekocht. De hovenierswoning uit 1875, ook bekend als het “huis van Mien” naar de laatste bewoonster, is de enige woning uit die tijd die nog is overgebleven. Rond 1927 werd het interieur in Art Deco stijl verbouwd naar ontwerp van de Utrechtse architect Wentinck.

Iets verderop, ten westen van het Merwedekanaal stond de boerderij van de familie Jongerius. Deze werd in de dertiger jaren vervangen door een moderne villa, met tuin, kantoor en fabriekshallen en is inmiddels geheel gerestaureerd. Later, in de vijftiger en zestiger jaren kwam de Jaarbeurs uit de stad naar het Veemarktterrein.

In de 90er jaren is het statenjacht “Utrecht” als leerlingproject gebouwd op een tijdelijke werf aan de Veilinghaven op basis van originele tekeningen uit 1746. Vanaf 2000 werd de wijk Parkhaven gebouwd: ruim, autoluw, groen, met ruimte voor horeca en kleine bedrijven. In de Veilinghaven kwamen klassieke schepen en de historie herleefde in de “U-trechters”, nu vergaderruimte en de antieke havenkraan zoals er oorspronkelijk éen aan de overkant van de haven stond.

Buurtbewoners hebben een plan gemaakt voor herbestemming van de hovenierswoning: het huiskamercafé Mila & Mien. De initiatiefnemers hebben een kleinschalige, gezellige ontmoetingsplek voor ogen, waar ouders en kinderen die rond de Veilinghaven en het Merwedekanaal wonen elkaar ontmoeten en kinderen kunnen spelen in de huiskamer en de boomgaard naast het huis. Maar iedereen is er straks natuurlijk welkom.

Dit moois, onze wijk, willen wij behouden en versterken. We willen trots zijn op onze buurt en die mooier, leuker en leefbaarder maken, samen met u en de gemeente!